Trang thông tin điện tử Trung tâm TGPL Nhà nước

Hướng dẫn nghiệp vụ

Xem với cỡ chữAA

Tòa án xem xét, giải quyết những vấn đề gì trong vụ án hành chính?

(08:06 | 06/12/2019)

Khi giải quyết vụ án hành chính đối với quyết định hành chính (QĐHC), hành vi hành chính (HVHC), Hội đồng xét xử xem xét và quyết định những vấn đề sau đây:

        Xem xét, đánh giá tính hợp pháp đối với QĐHC, HVHC

        Việc xem xét tính hợp pháp của QĐHC, HVHC bị khiếu kiện được thực hiện theo qui định tại Khoản 3 Điều 191 Luật tố tụng hành chính: “Khi nghị án, Hội đồng xét xử chỉ được căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được kiểm tra, xem xét tại phiên tòa, kết quả việc tranh tụng tại phiên tòa, ý kiến của Kiểm sát viên, các quy định của pháp luật và nghiên cứu, áp dụng án lệ hành chính (nếu có) liên quan để quyết định về các vấn đề sau đây”:

        (1) Xem xét về tính hợp pháp và có căn cứ về hình thức, nội dung của QĐHC hoặc việc thực hiện HVHC bị khởi kiện. Hình thức văn bản phải thực hiện theo quy định tại các Thông tư hướng dẫn về thể thức văn bản của loại quyết định đó có những vấn đề gì đúng, vấn đề gì sai; đúng, sai đó có làm ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người khởi kiện và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan hay không; nếu sai có gây ra thiệt hại không; xem xét tính hợp pháp của QĐHC bị kiện về hình thức, nội dung của QĐHC.

        (2) Xem xét về tính hợp pháp về thẩm quyền, trình tự, thủ tục ban hành QĐHC hoặc việc thực hiện HVHC. Xác định thẩm quyền ban hành QĐHC trong lĩnh vực nào, phải căn cứ vào pháp luật nội dung đó quy định, thẩm quyền là của cơ quan nào.

        (3) Xem xét về thời hiệu, thời hạn ban hành QĐHC hoặc thực hiện HVHC.

         (4) Mối liên hệ giữa QĐHC, HVHC với quyền và lợi ích hợp pháp của người khởi kiện và những người có liên quan.

        (5) Tính hợp pháp và có căn cứ của văn bản hành chính có liên quan (nếu có).

        (6)Vấn đề bồi thường thiệt hại và vấn đề khác (nếu có).

        Hội đồng xét xử có quyền quyết định

        Theo quy định tại Điều 193 Luật tố tụng hành chính, Hội đồng xét xử xem xét tính hợp pháp của QĐHC, HVHC, quyết định  kỷ luật buộc thôi việc, quyết định giải quyết khiếu nại về quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh, danh sách cử tri bị khởi kiện, quyết định giải quyết khiếu nại và văn bản quy phạm pháp luật có liên quan.

        (1) Bác yêu cầu khởi kiện, nếu yêu cầu đó không có căn cứ pháp luật.

        (2) Chấp nhận một phần hoặc toàn bộ yêu cầu khởi kiện, tuyên hủy một phần hoặc toàn bộ QĐHC trái pháp luật và quyết định giải quyết khiếu nại có liên quan (nếu có); buộc cơ quan nhà nước hoặc người có thẩm quyền trong cơ quan nhà nước thực hiện nhiệm vụ, công vụ theo quy định của pháp luật; đồng thời kiến nghị cách thức xử lý đối với QĐHC trái pháp luật đã bị hủy. Theo quy định tại Khoản 1 và Điểm b Khoản 2 Điều này thì Hội đồng xét xử có thẩm quyền xem xét tính hợp pháp của QĐHC, HVHC… quyết định giải quyết khiếu nại và văn bản quy phạm pháp luật có liên quan. Vì vậy, trong quá trình xét xử, Hội đồng xét xử có thẩm quyền xem xét tính hợp pháp đối với tất cả các QĐHC khác có liên quan đến QĐHC bị khởi kiện mà không phụ thuộc vào việc các quyết định này còn hay hết thời hiệu khởi kiện. Ví dụ: quyết định giải quyết khiếu nại lần 2 bị khiếu kiện còn thời hiệu khởi kiện nhưng các quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu, QĐHC bị khiếu nại đã hết thời hiệu khởi kiện thì Tòa án vẫn được xem xét QĐHC bị khiếu nại và quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu mà không phụ thuộc vào thời hiệu khởi kiện của những quyết định này.

        (3) Chấp nhận một phần hoặc toàn bộ yêu cầu khởi kiện, tuyên bố HVHC là trái pháp luật, tuyên hủy một phần hoặc toàn bộ quyết định giải quyết khiếu nại có liên quan (nếu có); buộc cơ quan nhà nước hoặc người có thẩm quyền trong cơ quan nhà nước chấm dứt HVHC trái pháp luật.

        (4) Chấp nhận yêu cầu khởi kiện, tuyên hủy quyết định kỷ luật buộc thôi việc trái pháp luật; buộc người đứng đầu cơ quan, tổ chức thực hiện nhiệm vụ, công vụ theo quy định của pháp luật.

       (5) Chấp nhận một phần hoặc toàn bộ yêu cầu khởi kiện, tuyên hủy một phần hoặc toàn bộ quyết định giải quyết khiếu nại về quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh trái pháp luật; buộc cơ quan, người có thẩm quyền ra quyết định giải quyết khiếu nại về quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh giải quyết lại vụ việc theo quy định của Luật cạnh tranh.

        (6) Chấp nhận một phần hoặc toàn bộ yêu cầu khởi kiện; buộc cơ quan lập danh sách cử tri sửa đổi, bổ sung danh sách cử tri theo quy định của pháp luật.

        (7) Buộc cơ quan, tổ chức bồi thường thiệt hại, khôi phục quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân bị xâm phạm do QĐHC, HVHC, quyết định kỷ luật buộc thôi việc, quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh trái pháp luật gây ra.

        (8) Kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền, người đứng đầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét trách nhiệm của cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền của cơ quan nhà nước.

        Ngoài những thẩm quyền trên, Hội đồng xét xử còn có quyền báo cáo Chánh án Tòa án có văn bản yêu cầu cơ quan, người có thẩm quyền xem xét, xử lý văn bản hành chính liên quan đến QĐHC, HVHC bị khởi kiện…

 

Luật gia Bùi Đức Độ